Er waren verschillende informele benamingen die West-Duitsers voor Oost-Duitsers gebruikten, met soms wisselende en overlappende populariteit door de tijd heen:
Neutrale benamingen:
- Ossis: Dit was een verkorte vorm van “Ostalgiker”, wat “iemand met heimwee naar het oosten” betekent. Het werd soms op een neutrale manier gebruikt, maar kon ook een beetje neerbuigend zijn.
- Drüben: Dit betekende simpelweg “aan de andere kant”, verwijzend naar de geografische ligging van Oost-Duitsland ten opzichte van West-Duitsland.
- Zone: Dit was een verkorting van “Sowjetische Besatzungszone” (Sovjetbezettingszone), een verwijzing naar de oorsprong van Oost-Duitsland na de Tweede Wereldoorlog. Het kon neutraal of negatief zijn, afhankelijk van de context.
Pejoratieve benamingen:
- Jammerossi: Dit was een spottende term die verwees naar het vermeende geklaag van Oost-Duitsers over hun lot in het communistische systeem.
- Mauerbauer: Dit betekende “Muurbouwer”, en verwees naar de constructie van de Berlijnse Muur in 1961. Het werd gebruikt om Oost-Duitsers af te schilderen als handlangers van het repressieve regime.
- Stasi-Schweine: Dit betekende “Stasi-varkens”, een verwijzing naar de geheime dienst van Oost-Duitsland, de Stasi. Het werd gebruikt om Oost-Duitsers te beschuldigen van collaboratie met een repressief regime.
Naast deze benamingen waren er ook veel stereotype beschrijvingen van Oost-Duitsers, die vaak neerbuigend of denigrerend waren. Het is belangrijk om te benadrukken dat niet alle West-Duitsers deze benamingen gebruikten of deze stereotypen onderschreven.
Na de val van de Berlijnse Muur en de hereniging van Duitsland in 1990 zijn de meeste van deze benamingen in onbruik geraakt. Tegenwoordig worden Oost-Duitsers en West-Duitsers over het algemeen gewoon als “Duitsers” aangeduid.
Het is belangrijk om te beseffen dat taalgebruik een weerspiegeling kan zijn van de maatschappelijke en politieke context van een tijdperk. De benamingen die West-Duitsers voor Oost-Duitsers gebruikten, kunnen ons dus iets vertellen over de spanningen en vooroordelen die bestonden tussen de twee groepen tijdens de Koude Oorlog.
Het is belangrijk om met respect te omgaan met alle mensen, ongeacht hun afkomst of achtergrond. Het gebruik van denigrerende of stereotype taal over een bepaalde groep mensen is schadelijk en kan leiden tot discriminatie en vooroordelen.